Het zwaargewicht in de sportieve ontwikkeling van het anders zo statige Mercedes-Benz, de 300 SL ‘Gullwing’. Martin Philippo laat zich betoveren door de magische meeuw uit Stuttgart.

De naam is magisch, Mercedes-Benz Gullwing. Officieel is het de W198, gecommercialiseerd als de 300 SL, waarbij de letters staan voor Super Leicht. Een geweldige automobiel, die uiteraard niet zomaar uit het niets tevoorschijn komt. De oorsprong van de 300 SL is de W194, een rasechte racewagen. Bij Mercedes lukt het begin jaren vijftig niet om hetzelfde vermogen uit een motorblok te halen als concurrenten zoals Ferrari. Dat tekort aan vermogen wordt gecompenseerd door het zo licht mogelijk maken van de auto. De W194 weegt slechts 850 kilogram en met de drieliter zescilinder in lijn uit de statige W189 ‘Audenauer’ gaat hij behoorlijk goed vooruit. Zo goed dat men op Le Mans een eerste en tweede plaats behaald, de Carrera Panamericana gewonnen wordt en op de Nürburgring de eerste drie plaatsen voor de W194 zijn.

Het succes van de W194 op de circuits smeekt om een straatversie. Vooral aan de overkant van de oceaan is er grote interesse. De man die hier het pleit bezorgt is Max Hoffman, importeur voor Daimler-Benz in de Verenigde Staten. Bij de directie in Duitsland stelt hij zich persoonlijk garant voor de verkoop van duizend exemplaren. Voor hem een minder grote gok dan het lijkt, want er zijn op dat moment meer dan voldoende vermogende Amerikanen die hunkeren naar een snelle sportwagen. Hoffman weet dat als geen ander. De directie geeft niet zomaar toe, Max moet er lang en veel voor zeuren en aandringen, maar uiteindelijk zwicht men in Stuttgart voor zijn aanhoudende smeekbedes. In 1954 staat de 300 SL op de New York Motorshow. Dat de 300 SL in feite niet meer dan een directe afgeleide is van de W194 waar alles mee begon is van ondergeschikt belang, misschien wel eerder een pluspunt. Dit is precies het imago dat Hoffman zoekt om zijn handel een boost te geven.

Het bijzonder lage gewicht van de Gullwing wordt ondermeer bereikt door de toepassing van een aluminium buizenframe waarover een gestroomlijnde stalen koets gedrapeerd is. Onderdelen zoals motorkap en deuren zijn van aluminium. Op speciale bestelling is er ook een volledig aluminium carrosserie beschikbaar die nog eens 80 kg van het totaalgewicht afsnoept. De enorme meerprijs van deze optie leidt er toe dat slechts 29 exemplaren van deze versie de fabriek verlaten. De constructie van het space frame noopt tot het gebruik van hogere dorpels, waardoor geen normale deuren kunnen worden toegepast. De iconische vleugeldeuren zijn dan ook eerder een strikt noodzakelijke oplossing. In tegenstelling tot de dubbele carburateurs van de raceversie, wordt de 300 SL als eerste productie-auto ter wereld voorzien van een mechanische benzine-injectie. Het systeem van Bosch zorgt mede voor een vermogen van 215 pk en een topsnelheid boven de 260 km/u. Een icoon is geboren.

Geen enkel model heeft zo veel voor het imago van Mercedes-Benz betekend. Het merk staat tot dan vooral bekend om haar statige en betrouwbare reisauto’s. Men associeert Mercedes meer met mannen met sigaar en gleufhoed dan met race-overalls en heldhaftigheid. De Gullwing brengt daar in één klap verandering in. De 300 SL is letterlijk een racewagen voor de openbare weg. Mercedes wordt nu in één adem genoemd met de andere grootheden van de renbaan. De karakteristieke vleugels verschijnen op posters, in boeken en tijdschriften en worden wereldberoemd. Anno 2017 is de Mercedes Gullwing nog immer een zeer gewilde auto, waarvoor op veilingen astronomische bedragen worden neergeteld. De vermogende klanten die Hoffman voor ogen had zijn dus, meer dan zestig jaar na de introductie, nog steeds moeiteloos te vinden.
Martin Philippo